Σάββατο, Ιουλίου 01, 2006

Το τέλος της επιστημονικής γνώσης

Τέλος, προορισμός, λήξη, πέρας, τέρμα. Η ελληνική γλώσσα είναι αρκετά πλούσια. 5 λέξεις με ίδιο ή παραπλήσιο νόημα.
Πολλοί επιστήμονες ενθουσιασμένοι από την αλματώδη πρόοδο της επιστήμης, της τεχνολογίας και της τεχνικής το τελευταίο ήμισυ του 20ου αιώνα αναρωτιούνται αν έχει φτάσει το τέλος της επιστημονικής γνώσης. Αν θεωρήσουμε ότι τα έχουμε ανακαλύψει όλα, το θα μείνει να ανακαλύψουμε; Η γνώση μας, τότε, θα παραμείνει στάσιμη. Θα έχουμε φτάσει στα όρια, στο τέρμα. Έτσι λένε.
Το ζήτημα είναι σε ένα βαθμό και φιλοσοφικό. Εμπίπτει στο πεδίο της γνωσιολογίας, του κλάδου της φιλοσοφίας που ασχολείται με το τι μπορούμε να γνωρίσουμε και πως μπορούμε να το γνωρίσουμε. Αλλά επίσης και στη φιλοσοφία της επιστήμης που ασχολείται με τη συγκρότηση των επιστημονικών θεωριών. Οι φιλόσοφοι της επιστήμης θεωρούν ότι τα φαινόμενα δεν αλλάζουν (εκτός από εξαιρετικές περιπτώσεις), αυτό που αλλάζει είναι ο τρόπος με τον οποίο τα βλέπουμε, ο τρόπος με τον οποίο τα προσλαμβάνουμε και τα ερμηνεύουμε. Ο Πτολεμαίος και ο Κοπέρνικος έβλεπαν τον ίδιο ουρανό, τον ίδιο ήλιο,τα ίδια αστέρια αλλά ερμήνευαν τα φαινόμενα διαφορετικά. Ο Πτολεμαίος έβλεπε τον Ήλιο να γυρίζει γύρω από την ακίνητη Γη ενώ ο Κοπέρνικος έβλεπε τη Γη να περιφέρεται γύρω από την Ήλιο. Κανείς λοιπόν δεν αποκλείει οι θεωρίες που έχουμε σήμερα να αντικατασταθούν από άλλες. Καμία εξήγηση φυσικού φαινομένου δεν είναι οριστική. Έτσι λοιπόν η επιστημονική γνώση δεν θα σταματήσει ποτέ. Πάντα θα υπάρχουν αναπάντητα ερωτήματα. Η ακόμη και οι απαντήσεις που σήμερα θεωρούμε επαρκείς μετά από χρόνια να μη μας καλύπτουν.